Nhiều người chưa thật rõ về “van bi tay gạt inox”. Tuy nhiên, có những loại chỉ tay gạt làm bằng inox trong khi thân van có thể là vật liệu khác. Sự khác biệt này ảnh hưởng trực tiếp đến độ bền, khả năng chống ăn mòn và phạm vi ứng dụng của van. Bài viết này sẽ phân tích 8 thông tin quan trọng giúp làm rõ khi nào nên chọn van tay gạt inox hay toàn thân inox
1. Van bi tay gạt inox là gì
Tên gọi van bi tay gạt inox được hình thành 3 yếu tố cấu thành cốt lõi là:
- Chủng loại: Van bi
- Kiểu vận hành: Tay gạt – Tức thuộc dòng van tay gạt
- Vật liệu tay van hoặc thân van: Inox

2. Tay gạt inox có ưu điểm gì
Việc sử dụng tay gạt bằng inox không chỉ mang tính thẩm mỹ, mà còn mang lại những ưu điểm kỹ thuật rõ rệt kể đến như:
- Tăng cường độ cứng và độ bền cho van:
- Tay gạt inox có độ cứng cao và khả năng chịu lực xoắn tốt, giúp quá trình đóng/mở van bi diễn ra chắc chắn và ổn định. So với tay gạt thép sơn hoặc hợp kim mỏng, tay gạt inox
- Ưu điểm này đặc biệt rõ trên các dòng van bi tay gạt inox 304 và van bi tay gạt inox 316 lắp ở vị trí khóa nước chính hoặc nơi có áp lực làm việc cao
- Khả năng chống ăn mòn và không bị gỉ
- Van bi tay gạt inox có trong môi trường ẩm ướt, ngoài trời hoặc tiếp xúc thường xuyên với nước
- Nhờ đó, van bi tay gạt inox duy trì được độ ổn định khi vận hành trong thời gian dài, giảm nguy cơ kẹt cứng hoặc phải thay thế tay gạt sớm

Có thể thấy, tay gạt inox không làm thay đổi nguyên lý hoạt động của van, nhưng lại góp phần quan trọng giúp van bi tay gạt inox 304 và van bi tay gạt inox 316 bền hơn, đáng tin cậy hơn và phù hợp với các hệ thống yêu cầu sử dụng lâu dài. Hiểu đùng van bi tay gạt inox 304 là gì – tức là van bi sử dụng inox 304 cho thân van và/hoặc tay gạt giúp người dùng đánh giá chính xác độ bền cơ học của van trong điều kiện vận hành thực tế
3. Van bi có tay gạt làm từ inox
Không phải mọi van bi tay gạt inox đều có toàn bộ thân van làm bằng inox. Tùy theo yêu cầu kỹ thuật, môi trường làm việc và phân khúc sản phẩm, tay gạt inox có thể xuất hiện trên nhiều dòng van khác nhau. Dưới đây là các trường hợp phổ biến mà van bi sử dụng tay gạt làm từ inox:
3.1 Van bi thân đồng tay inox
Với van bi thân đồng, tay gạt không cố định chỉ làm bằng inox, mà có thể được chế tạo từ nhiều loại vật liệu khác nhau tùy theo phân khúc sản phẩm và mục đích sử dụng. Thông thường tay gạt của van bi đồng có thể làm bằng:
- Thép mạ hợp kim: Phổ biến ở các dòng tiêu chuẩn
- Hợp kim nhôm: Nhẹ, mức giá thấp và dễ thao tác
- Inox: Sử dụng cho các dòng van cao cấp hoặc môi trường yêu cầu độ bền cao

Trường hợp tay gạt làm bằng inox thường là các van bi cao cấp của nhà sản xuất Minh Hòa với các model dưới đây
- Van bi đồng Miha tay gạt inox
- Van bi đồng Miha – XK tay gạt inox
- Van bi đồng dùng cho gas Miha
- Van bi đồng MBV
3.2 Van bi nhựa tay gạt làm bằng inox
Với van bi nhựa, thân van thường được làm từ nhựa PVC, uPVC hoặc cPVC – Vốn có khả năng kháng hóa chất và chống ăn mòn tốt. Tuy nhiên, nếu tay gạt thép thường, khả năng chống ăn mòn của toàn bộ van sẽ không còn đồng bộ. Vì vậy, ở một số dòng van bi nhựa tay gạt inox, nhà sản xuất lựa chọn vật liệu chủ yếu là:
- Thân van bằng nhựa
- Tay gạt bằng inox

Dù không phải là van bi tay gạt inox 304 hay van bi tay gạt inox 316 toàn thân, nhưng các dòng van này vẫn được xếp vào nhóm van bi có tay gạt inox và được sử dụng khá nhiều trong công nghiệp nhẹ.
3.3 Van bi toàn thân inox
Ở phân khúc cao hơn, van bi toàn thân inox là loại van mà cả thân van và tay gạt đều được chế tạo từ inox, thường là inox 304 hoặc inox 316. Đây chính là các dòng van bi tay gạt inox 304 và van bi tay gạt inox 316 đúng nghĩa, với đặc điểm:
- Chống ăn mòn toàn diện
- Chịu áp và chịu nhiệt tốt
- Phù hợp môi trường khắt khe
Các chủng loại phổ biến của van bi toàn thân inox bao gồm:
- Van bi inox 1 thân
- Van bi 2 thân
- Van bi 3 thân
- Van bi 3 ngã

Trong đó, van bi tay gạt inox 304 thường dùng cho nước sạch, thực phẩm, hệ thống thông dụng. Còn van bi tay gạt inox 316 phù hợp môi trường hóa chất, nước mặn, ăn mòn cao
4. Van bi tay gạt inox có bọc không
Một điểm mà nhiều người sử dụng thường thắc mắc khi chọn van bi tay gạt inox là: Tay gạt inox có cần bọc hay không?
Thực tế, tay gạt inox có thể bọc hoặc không bọc, tùy thuộc vào kích thước van, môi trường lắp đặt và cách thức vận hành
4.1 Có bọc tay gạt inox
Tay gạt inox có bọc thường xuất hiện trên các van bi tay gạt cỡ nhỏ, chủ yếu dùng cho hệ thống nước sinh hoạt hoặc hệ thống kỹ thuật nhẹ. Phổ biến nhất là các dòng:
- Van bi thân đồng tay gạt inox
- Van bi thân nhựa tay gạt inox
Lớp bọc này thường là nhựa hoặc cao su kỹ thuật có tác dụng:
- Tăng độ êm của van bi tay gạt inox khi thao tác đóng/mở
- Hạn chế trơn trượt khi tay ướt sử dụng van bi tay gạt inox
- Cách nhiệt nhẹ trong môi trường nước nóng cho van bi tay gạt inox

Đối với các dòng van bi tay gạt inox 304 cỡ nhỏ, lớp bọc không làm giảm khả năng chống ăn mòn của inox, mà chủ yếu tối ưu trải nghiệm sử dụng cho người vận hành
4.2 Không bọc tay gạt inox
Ngược lại, tay gạt inox không bọc thường thấy trên các dòng van bi toàn thân inox, đặc biệt là:
- Van bi mặt bích inox
- Van bi công nghiệp cỡ trung và lớn
Ở các dòng này, tay gạt inox được giữ dạng kim loại nguyên khối, bởi:
- Van bi tay gạt inox yêu cầu chịu lực lớn khi đóng/mở
- Ít thao tác bằng tay trần (thường dùng lực đòn bẩy)
- Van bi tay gạt inox lắp đặt tại môi trường làm việc khắc nghiệt, lớp bọc dễ lão hóa

Các dòng van bi tay gạt inox 316 lắp trong môi trường hóa chất hoặc ngoài trời thường không bọc tay, nhằm đảm bảo độ bền và tránh bong tróc vật liệu bọc theo thời gian
5. Van bi tay gạt inox ứng dụng ở đâu
Không phải mọi vị trí lắp đặt đều bắt buộc dùng van bi tay gạt inox, nhưng trong những trường hợp dưới đây, việc sử dụng tay gạt bằng inox là lựa chọn gần như bắt buộc để đảm bảo độ bền và an toàn vận hành:
- Lắp đặt ở ngoài trời với môi trường thường chịu:
- Nắng mưa
- Độ ẩm cao
- Biến đổi nhiệt độ liên tục
- Với các van kích thước lớn hoặc làm việc ở áp suất cao, lực đóng/mở tác động lên tay van rất lớn. Van bi tay gạt inox có:
- Độ cứng cao
- Khả năng chịu lực xoắn tốt
- Nơi van có nguy cơ bị ăn mòn
- Trong các hệ thống yêu cầu độ sạch cao như nước sạch, thực phẩm, dược phẩm, vi sinh:
- Tay gạt inox không bong tróc
- Không phát sinh gỉ
- Dễ vệ sinh

Chúng tôi - tác giả MHV của VanMinhHoa.com, là nhóm tác giả thực hiện các bài viết chia sẻ. Dựa trên kiến thức thực tế có được từ nhà máy, kiến thức liên quan đến ngành valve (van) các tiêu chuẩn về ống và valve, kiến thức vật liệu chế tạo van,... Tác giả chia sẻ kiến thức chuyên môn chuyên sâu tới người dùng và độc giả









































